Is vrijheid ook keuzevrijheid?

Zonet las ik op een blog van Jan Stedehouder nog eens het verhaal: Lee Harvey Oswald was *not* a Microsoft shill. Ik had er al eerder op willen reageren, maar het is best een ingewikkeld onderwerp en het was er nog niet van gekomen. Jan  en ik zijn het meer eens dan oneens als het gaat over vrije en open source software, maar in dit geval toch niet helemaal :).

Waar gaat het verhaal van Jan over?

Kort gezegd gaat het erover dat vrijheid ook keuzevrijheid betekent; in dit geval dat iedereen zelf moet weten of hij of zij gebruik wil maken van gesloten of open source software, bijvoorbeeld van Microsoft of een van de vele Gnu/Linux varianten.

Op zich klinkt dat logisch en ik ben het er ook mee eens, behalve wanneer die keuze de vrije keus van anderen beperkt of zelfs ontneemt.

Microsoft is niet voor niks een veroordeeld monopolist. Het bedrijf heeft jarenlang geprobeerd de markt volledig te domineren met onfrisse praktijken en is daarvoor  al een aantal keren veroordeeld.

Toch worden in het Nederlands onderwijs ouders en kinderen regelmatig nog steeds gedwongen om met Windows software te werken omdat de schoolsystemen niet met Gnu/Linux kunnen samenwerken. In zo’n geval wordt mensen dus de vrije keuze ontnomen. Anders gezegd: de keuzevrijheid van de school gaat ten koste van de vrijheid van anderen.

Ook over het Silverlight verhaal, denk ik iets minder gemakkelijk dan Jan. Steeds vaker stuit ik op schreeuwende banners op websites met de opdracht: Installeer Microsoft Silverlight”. Ook op met publiek geld betaalde websites, zoals die van de publieke omroep.

Maar Microsoft biedt Silverlight niet aan voor mensen met Linux.  Zij zijn aangewezen op de open source implementatie van Silverlight, Moonlight.  Moonlight loopt ver achter op de ontwikkeling van Silverlight, o.a. omdat Microsoft bepaalde onderdelen van Silverlight alleen vrijgeeft aan Novell en niet aan de rest van de Gnu/Linux gemeenschap.

Microsoft weigert bovendien om anderen dan Novell en klanten van Novell, vrij te waren van patent claims.

Ik vind dat zeker de overheid en met publiek geld gefinancierde organisaties, zoals het onderwijs en de publieke omroep niet aan dit soort praktijken mee zouden moeten werken, hun eigen onafhankelijkheid moeten bewaken en moeten waarborgen dat  iedereen in vrijheid deel kan nemen en kennis kan nemen van wat zij aanbieden en dat kan alleen maar via open standaarden en open source.

Richard Stallman heeft over dit onderwerp ooit het volgende gezegd en daar sluit ik mij graag bij aan:

….”And this also shows us something paradoxical: usually when there is a choice between products to do a certain job, we say there is no monopoly, but when there is a choice between proprietary software packages to do a certain job, there still is a monopoly, in fact there is more than one monopoly. This is a choice between monopolies because the poor user who chooses this proprietary program will be stuck afterward with this monopoly for support. But if that poor user chooses this proprietary program, he’ll be stuck with this monopoly for support. So there’s no escaping monopoly.

And this is an illustration of a broader principle. It’s a mistake to equate freedom to “the freedom of choice“. Freedom is something much bigger than having a choice between a few specific options. Freedom means having control of your own life. When people try to analyse freedom by reducing it to the freedom of choice, they’ve already thrown away nearly all of it and what’s left is such a small fraction of real freedom, that they can easily prove it doesn’t really matter very much. So that term is very often the first step in the fallacious argument that freedom is not important.

To be able to choose between proprietary software packages is to be able to choose your master. Freedom means not having a master.”

Link naar het volledige artikel.

4 september 2009     Vrij en Open, Vrije en open source software     Trackback-URL     reageer

3 reakties

  1. 1 Werner:

    Wat weet RMS het weer mooi te zeggen.

  2. 2 Jan Stedehouder:

    Ha, eindelijk, een reactie op dit specifieke artikel 😉

    Het voorbeeld van Silverlight is goed gekozen en onderschrijft ook een ander punt dat gerelateerd is aan mijn ‘freedom of choice’ zwaartepunt. Ik ben een groot voorstander van het laten toenemen van de digitale geletterdheid van computergebruikers, en dat gaat heel wat verder dan de huidige campagnes op dat punt. Echte digitale geletterdheid maakt dat gebruikers zich beter bewust zijn van de consequenties van hun keuze (in dit geval voor/tegen Silverlight) en daar naar handelen. Op dit moment zal de grote bulk gewoon op OK klikken, Silverlight downloaden (net als Flash, Shockwave of welke andere plugin maar ook) en gewoon genieten van de beelden. Dat automatisme moet er uit en zal -wellicht- leiden tot een veel grotere groep gebruikers die bij de omroep gaan aandringen om op zijn minst de mediastream op een andere manier mede beschikbaar te stellen.

    Waar ik op tegen ben, en dat was de kern van mijn betoog, is dat de ene dwang wordt ingeruild door een andere dwang. In dit geval wordt getracht mij te dwingen geen gebruik te maken van een specifieke open technologie om de simpele reden dat die in ideologisch opzicht niet zuiver genoeg is. Het gaat niet over de keuze tussen gesloten oplossingen, of de keuze tussen een gesloten of een open oplossing, maar tussen verschillende open oplossingen.

    Gelukkig mogen we van mening verschillen en de vrije software gemeenschap heeft meer dan eens getoond dat zij met goede alternatieven kon komen. Denk maar aan Ubuntu en GNewSense. Dat is voor de meest constructieve houding, één waarvoor ik respect heb. Het nare aan het Mono-debat is niet zozeer het ideologisch scherpe standpunt, maar de bereidheid van een kleine groep om integere open source ontwikkelaars te beschadigen en iedereen hun standpunt niet deelt in het Microsoft kamp te plaatsen.

    Persoonlijk ben ik optimistisch ingesteld. De Linux gemeenschap is veerkrachtig en creatief. In het meest negatieve geval laat Microsoft de Mono-val dichtklappen en komt het op rechtszaken aan. Wat gaat er dan gebeuren? Op de eerste plaats zullen alle Mono-elementen uit alle distributies worden gehaald en vervangen door ‘schone’ software (zie TomBoy en GNote). Daarna wordt snel duidelijk hoe zeer Microsoft zelf heeft bijgedragen aan het ontstaan van de val en is het maar de vraag of een rechter het bedrijf als onschuldig slachtoffer gaat bezien. Misschien wordt hier en daar wat geld betaald, maar de reputatieschade voor Microsoft zal omvangrijker zijn.

    Met dit in het achterhoofd blijf ik mij verzetten tegen alle pogingen mijn vrijheid in het open domein te beperken, maar werken we ook hard aan die belangrijke digitale geletterdheid.

  3. 3 stelt:

    Silverlight gaat het nog veel moeilijker krijgen: http://developers.slashdot.org/story/09/09/04/1355216/Google-To-Host-International-SVG-Conference
    en
    http://tech.slashdot.org/story/09/08/22/1246248/Google-Brings-SVG-Support-To-IE

  4. RSS RSS feed voor reakties op dit bericht.

Plaats een reaktie

Reaktie

Jij

 


Lees meer:

«
»


© Kletskous
Creative Commons License
Op dit werk is een Creative Commons Licentie van toepassing.
(Op foto''s en andere non-tekstbestanden zit copyright van de respectievelijke eigenaars)